Każdy z nas
codziennie konsumuje zasoby, które daje nam Ziemia. Jesteśmy od nich zależni, ponieważ
bez nich nie moglibyśmy żyć. Często nie zdajemy sobie sprawy, że środowisko jest
pewnym wspólnym dobrem, od którego zależy nasze istnienie. Wynika to między innymi z
tego, że nie było wcześniej sposobu pomiaru wykorzystywania zasobów Ziemi przez
każdego z nas ani jednostki za to odpowiedzialnej. Nie rozumiano także zależności
występujących między na przykład kanapką spożywaną na śniadanie a światowymi
zasobami. Ślad ekologiczny jest pierwszym narzędziem mierzącym, jak dużo powierzchni
Ziemi i wody potrzeba do wytworzenia zasobów, które konsumujemy na co dzień, oraz do
przetworzenia naszych odpadów. W ten sposób pokazuje, jaki wpływ ma styl życia
każdego z nas na Ziemię.
Ślad ekologiczny dla Polski wynosi 4,0 ha. Jest to co prawda mniej niż w przypadku
Niemiec (4,6 ha) czy Francji (5,6 ha), ale jeśli weźmiemy pod uwagę możliwości
zaspokojenia naszych potrzeb, które utrzymują się na poziomie 2,1 ha, to sprawa
wygląda poważnie. Należy pamiętać, że mieszkańcy krajów, które zużywają więcej
niż powinny, czynią to kosztem innych ludzi.
Ślad ekologiczny może pomóc nam zadecydować, jak zmienić nasze życie w Polsce na
bardziej zrównoważone, tak aby przyszłe pokolenia mogły się cieszyć bogactwami
naturalnym naszej planety. Ślad pozwala oszacować, jak duża część powierzchni Ziemi
i mórz może produkować dla nas pożywienie i opał, oraz pomaga obliczyć, jaka
część udziału należy się każdemu z nas, a z jakiej w rzeczywistości korzystamy.
Można zaobserwować, czy podział dóbr środowiskowych jest na świecie sprawiedliwy, a
jeśli nie, to kto nadużywa dóbr, a komu ich brakuje. Na Ziemi jest około 12 miliardów
ha powierzchni biologicznie czynnej, czyli na każdego mieszkańca Ziemi przypada około 2
hektarów. Jednakże w samej Ameryce przeciętny ślad na jednego mieszkańca wynosi
około 10 hektarów rocznie. Gdyby wszyscy ludzie na Ziemi żyli tak, jak przeciętny
Amerykanin, ludzkość potrzebowałaby do życia 5 planet takich jak Ziemia.
W roku szkolnym 2008/2009 w ramach Programu ekozespołów dzieci i
młodzież uczestniczyła w konkursie pod hasłem "Ekozespoły zmniejszają
swój ślad ekologiczny". Zadaniem uczestników było zmniejszanie
indywidualnych śladów ekologicznych; przeciwdziałanie negatywnym zmianom klimatu;
tworzenie trwałych nawyków i zachowań ekologicznego stylu życia w domu, szkole i
najbliższym otoczeniu; oszczędne korzystanie z zasobów energii i zmniejszenie emisji
dwutlenku węgla; poszanowanie zasobów wody w życiu codziennym, zmniejszenie ilości
wytwarzanych odpadów, ograniczenie korzystania z prywatnych samochodów, ekologiczne
zakupy i żywność.
9 czerwca 2009 r. w Warmińsko-Mazurskim Urzędzie Wojewódzkim w Olsztynie
odbyła się konferencja, podsumowująca Program ekozespołów na Warmii i Mazurach. Honorowy
patronat sprawowali: Warmińsko-Mazurski Kurator Oświaty, Wojewódzki Fundusz Ochrony
Środowiska i Gospodarki Wodnej w Olsztynie, Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo S.A.
Gazownia Olsztyńska.
W roku szkolnym 2008/2009 w konkursie "Ekozespoły zmniejszają swój ślad
ekologiczny" wzięło udział 9 325 dzieci i młodzieży z 158 placówek oświatowych
Warmii i Mazur. Podczas konferencji wręczono wszystkim placówkom nagrody.
26 szkół i przedszkoli otrzymało srebrne statuetki "Przyjaciel Ziemi" - za
sześcioletnią realizację "Programu ekozespołów". 17
placówek oświatowych uhonorowano brązowymi statuetkami "Przyjaciel Ziemi" -
za trzyletnią realizację ekozespołów. W 2009 roku po raz pierwszy wręczone zostały
złote statuetki z 9-letnią realizację ekozespołów, które otrzymało 8 placówek.
Podobnie jak w poprzednich latach konkurs "Ekozespoły zmniejszają swój ślad
ekologiczny" zorganizowany został przez Olsztyńskie Centrum Edukacji Ekologicznej,
Elbląskie Centrum Edukacji Ekologicznej przy współpracy z Fundacją GAP Polska (Plan
Globalnego Działania na Rzecz Ziemi) w Warszawie.
Fundatorami nagród dla wszystkich szkół i przedszkoli (aparatów cyfrowych, zestawów
do badania skał i minerałów, gleby, lup, lornetek, plansz edukacyjnych, książek,
dofinansowania zajęć terenowych, płyt CD "Ptaki polskich rezerwatów",
upominków firmowych oraz dyplomów i toreb płóciennych dla każdego ucznia) byli: Wojewódzki
Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Olsztynie, Polskie Górnictwo Naftowe i
Gazownictwo S.A. Gazownia Olsztyńska, ENERGA - OPERATOR S.A. Oddział w Olsztynie,
Fundacja GAP Polska w Warszawie.
Mam nadzieję, że podejmowane przez dzieci i młodzież działania w ramach Programu
ekozespołów przyczynią się w dużej mierze do zmniejszenia ich śladów ekologicznych.
Dziękuję za zaangażowanie się w działania na rzecz Ziemi.
Alicja Szarzyńska
"Pomiary śladu ekologicznego zostały wykonane przez cztery
ekozespoły działające w Szkole Podstawowej w Słupie. Pierwszego pomiaru dokonano w
grudniu i obliczono średnią śladu ekologicznego zespołu uczniów, która wynosiła
2,48 ha. W marcu powtórzono pomiar w tej samej grupie - wynik był następujący: 2,04
ha. Po przeanalizowaniu wyników i dokonaniu obliczeń otrzymano oszczędności 0,43 ha
śladu ekologicznego, tj. 17,05%". Dariusz Jagielski, Grażyna
Kacprowicz
"Uczestnicy Programu ekozespołów w Szkole Podstawowej w Grabowie udowodnili,
że los Ziemi nie jest im obojętny. Wykonanie śladu ekologicznego przez dzieci pomogło
im sobie uświadomić, jak zmienić życie na bardziej zrównoważone, tak aby przyszłe
pokolenia mogły się cieszyć bogactwami naturalnymi naszej planety. Program
ekozespołów uczy dzieci już od najmłodszych lat czym jest odpowiedzialność za naszą
planetę, a tym samym za jakość naszego życia, jak i przyszłych pokoleń. Ukazuje, że
każde nasze działanie korzystne dla Ziemi jest równie dobre dla nas. Cieszymy się,
że w wielu domach mieszkańców Grabowa i okolic zmieniają się nawyki zachowań
proekologicznych.". Ewa Wronowska, Grażyna Kudryk
"Realizując Program ekozespołów w Oddziale Przedszkolnym
Szkoły Podstawowej w Grabowie osiągnęliśmy zamierzone cele. W trosce o przyszłość
naszej planety rodziny dzieci dokonały pomiarów śladu ekologicznego i dzięki
wytężonej współpracy w ciągu siedmiu miesięcy znacznie go zmniejszyły, co jest
dużym sukcesem. Wyrobiono nawyki ekologicznego stylu życia w domu, szkole i najbliższym
otoczeniu. Zaczęto oszczędzać wodę przy wszystkich swoich codziennych czynnościach
(np. zmywanie naczyń w misce, mycie zębów z użyciem kubka, uszczelnianie kranów
itp.). Zwraca się uwagę na problem globalnego ocieplenia i związane z nim zmiany
klimatu. Zmniejszono w gospodarstwach domowych ilość wytwarzanych odpadów poprzez
kupowanie artykułów w opakowaniach zwrotnych i wielokrotnego użytku. Częściej zwraca
się uwagę na szkodliwość spalania śmieci w gospodarstwach domowych, w czasie
dokonywania zakupów wybiera się artykuły spożywcze wytwarzane lokalnie.". Beata
Borkowska, Małgorzata Kacynel
Złote statuetki
. Szkoła Podstawowa w Kobułtach
. Szkoła Podstawowa w Łęgajnach
. Szkoła Podstawowa nr 2 w Piszu
. Publiczna Szkoła Podstawowa w Purdzie
. Szkoła Podstawowa w Rączkach
. Szkoła Podstawowa w Zajączkowie
. Zespół Szkół Budowlanych w Olsztynie
. Zespół Szkół nr 1 z Oddziałami Integracyjnymi w Kętrzynie
Srebrne statuetki
. Przedszkole nr 24 w Elblągu
. Szkoła Podstawowa Oddział Przedszkolny w Hartowcu
. Przedszkole Publiczne w Łęgajnach
. Przedszkole nr 6 "Pod Zielonym Parasolem" w Morągu
. Publiczne Przedszkole nr 1 "Stokrotka" w Mrągowie
. Przedszkole Miejskie nr 19 w Olsztynie
. Przedszkole Miejskie nr 10 w Olsztynie
. Przedszkole Miejskie nr 20 w Olsztynie
. Przedszkole Miejskie nr 23 w Olsztynie
. Przedszkole Samorządowe w Rozogach
. Samorządowa Szkoła Podstawowa w Ząbrowie Oddział Przedszkolny
. Szkoła Podstawowa nr 15 w Elblągu
. Szkoła Podstawowa nr 1 w Gronowie Górnym
. Szkoła Podstawowa w Gwiździnach
. Szkoła Podstawowa w Jeglii
. Szkoła Podstawowa w Kwiecewie
. Szkoła Podstawowa w Lipowie
. Zespół Szkół nr 1 w Mrągowie
. Szkoła Podstawowa nr 18 w Olsztynie
. Szkoła Podstawowa nr 15 w Olsztynie
. Zespół Szkół Szkoła Podstawowa i Gimnazjum w Rogożu
. Szkoła Podstawowa w Rumianie
. Ośrodek Szkolno-Wychowawczy nr 1 w Elblągu
. Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Lidzbarku Warmińskim
. Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Łupkach
. Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy w Szymanowie
Brązowe statuetki
. Zespół Szkół we Fromborku Przedszkole
. Przedszkole Miejskie w Lidzbarku
. Przedszkole "Jedyneczka" w Morągu
. Szkoła Podstawowa "zerówka" w Wawrochach
. Szkoła Podstawowa w Zwierznie
. Szkoła Podstawowa w Farynach
. Szkoła Podstawowa nr 1 w Gołdapi
. Zespół Szkół w Grabowie
. Zespół Szkół w Nowym Grodzicznie
. Szkoła Podstawowa nr 1 w Nowym Mieście Lubawskim
. Szkoła Podstawowa nr 2 w Olsztynie
. Szkoła Podstawowa nr 7 w Olsztynie
. Szkoła Podstawowa w Żelaznej Górze
. Szkoła Podstawowa Specjalna Zgromadzenia Sióstr Benedyktynek
Misjonarek Gimnazjum Specjalne Zgromadzenia Sióstr Benedyktynek Misjonarek w Ełku
. Specjalny Ośrodek Szkolno-Wychowawczy, Internat w Ostródzie
. Zespół Szkół w Grabowie Gimnazjum
. Niepubliczne Gimnazjum w Hartowcu
|